Inicio  |  Que é Agadix?  |  Que é a dislexia?  |  Suxestións de Agadix  |  Documentos  |  Ligazóns  |  Faite socio

Inicio > Que é a dislexia?                                                                                                                                                       Galego - Castellano

     
A DISLEXIA
CARACTERÍSTICAS E SÍNTOMAS
- Educ. Infantil
- Educ. Primaria
- Educ. Secundaria
CAUCE A SEGUIR

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

   QUE É A DISLEXIA?

   O termo dislexia é controvertido, non contando na actualidade cunha definición universalmente aceptada, aínda que si hai certo consenso, por parte da comunidade científica que se ocupa do tema, en considerar a dislexia como un trastorno específico e persistente da linguaxe escrita, caracterizado principalmente por dificultades na exactitude e automatización lectora e escritora. De aí que moitas veces se utilice a etiqueta conxunta dislexia-disortografía. Pódese manifestar en distintos graos, ocasionando unha incapacidade total ou parcial para ler e escribir ao largo da vida.

   É unha dificultade conxénita, hereditaria, cunha base neurolóxica e que a miúdo, forma parte dun problema de linguaxe máis profundo. Non pode ser explicada por deficiencias visuais ou auditivas, por trastornos emocionais ou condutuais, por retraso mental, nin por situacións educativas ”anormais” (como ausencias prolongadas ou repetidas ás clases, metodoloxía de ensinanza inapropiada, cambios frecuentes de profesores ou centros…).

   Ademáis das dificultades sinaladas na linguaxe escrita, poden verse afectados outros aspectos, tales como: dificultades para seguir instrucións, confusión co vocabulario que ten que ver coa orientación espacial e temporal, dificultades asociadas á discalculia (dificultade para realizar operacións matemáticas) e, en xeral, lentitude no procesamento da información.

  Como efectos secundarios, o neno/a pode manifestar outros problemas como a falta de confianza, baixa autoestima, ansiedade, depresión, frustración, trastornos do sono, trastornos da alimentación, enuresis, etc.(1)

(1) Outón, P. (2009). Dislexia. Una visión interdisciplinar. Barcelona: Lebón.

   CARACTERÍSTICAS E SÍNTOMAS

   Non todos os disléxicos e disléxicas presentan as mesmas características nin na mesma intensidade pero as seguintes pódense considerar representativas.

   En Educación Infantil 

   Nesta idade pódense atopar sinais de alerta que nos deben poñer atentos para o futuro, xa que non é ata que o neno empeza a ler cando de verdade se pon de manifesto a dislexia. Estes sinais de alerta poden ser:

· Alternancia de días "bos" e "malos" no traballo escolar sen razón aparente.

·   Confusión ao nomear as cores.

·   Dificultade para aprender as rimas típicas de preescolar.

· Dificultade para recordar secuencias (días da semana, dedos da man,...).

·    Ansiedade con algúns traballos sen razón aparente. 

   En Educación Primaria 

   Cando comeza o proceso de iniciación á lectura manifestan nesta un atraso considerable con respecto ao resto da clase, alteran, omiten ou substitúen as palabras ou letras, inverten as sílabas, etc.

   Ao iniciar o proceso de escritura aparece normalmente a escritura en espello, unións de palabras, separacións, omisións de letras, repetición de sílabas etc.

   Ademais, presentan as seguintes características:

·   A alternancia entre días "bos" e "malos" faise máis notoria.

·  Dificultades para seguir instrucións (piden constantemente que llelas repitan).

·   Persisten as dificultades para reter series (días da semana, estacións, abecedario, meses do ano...).

·   Confusión co vocabulario que ten que ver coa orientación espacial (dereita, esquerda, arriba, abaixo...) e temporal (onte, hoxe, mañá,...).

·   Problemas para poñerse as prendas de diante para atrás e os zapatos nos pés correspondentes.

·   Dificultades para atarse os zapatos.

·   Dificultades para aprender a ler o reloxo.

·   Dificultades na utilización do diñeiro.

·   Problemas para seguir pautas rítmicas.

·  Dificultades co vocabulario matemático (restar, levar, adición, substracción, decena, engadir, quitar,...).

·   Escritura en espello de números.

·   Inversión ao ler e/ou escribir números (por ex. 15 en lugar de 51 ).

·   Confusión coa orde en que deben realizar as operacións matemáticas.

·   Problemas para contar cara a diante e cara a atrás, en especial cando se pasa dunha decena a outra.

·   Dificultades para facer seriacións alternando os números de 2 en 2, de 3 en 3 etc. As dificultades aumentan cando a seriación é en orde inversa.

·   Utilización de estratexias para realizar operacións de matemáticas sinxelas: dedos, marcas no papel, etc.).

·   Dificultade para comprender os problemas matemáticos.

·   Lentitude para facer as tarefas escritas e operacións simples.

·   Dificultades coa “memoria a curto prazo” (copiar do encerado, copiar do libro,...).

·   Dificultades para poñer atención. A miúdo acúsaselles de estar ausentes, de soñar espertos, de non concentrarse.

·   Grande dificultade na aprendizaxe de linguas estranxeiras.

 

   Debido a todas estas dificultades os alumnos/as con trastornos de dislexia necesitan que se tomen unhas medidas na aula e na avaliación que lles permitan alcanzar os obxectivos desexados.

   Da aplicación destas medidas dependerá que este alumnado poida continuar a súa andaina polos seus estudos e evitarase a aparición de trastornos asociados como: problemas de frustración, baixa autoestima, fobia escolar, ansiedade, trastornos de conduta, desadaptación e depresión.

   En Educación Secundaria

   Da a impresión de que a dislexia é unha dificultade que afecta unicamente á educación primaria e que se supera ao chegar á secundaria, cando seguramente é nesta etapa donde resulta máis dura de afrontar. O feito de superar algúns dos síntomas das etapas anteriores, que son os máis coñecidos, leva aos profesores e profesoras a dubidar que o alumno/a sexa disléxico, que máis ben é vago, que traballa pouco, que é lento, é incapaz de aprender un texto ao pé da letra e falla nas definicións, etc.

  Ás veces rebélanse ou fanse os graciosos e outras íllanse e teñen dificultades para facer amigos. Buscan a autoestima en aspectos alleos aos estudos: se son creativos reaccionan con boas saídas aos ataques verbais, o que lles crea problemas cos compañeiros e compañeiras e co profesorado, ao tempo que confirma a apreciación de que son espabilados e se non aproban é porque non estudan nin traballan. Tamén son despistados e desorganizados. Non recordan que teñen exame ou que entregar un exercicio, e cando o fan esquéceno na casa.

  Chegada esta etapa encontrámonos con que hai moitos disléxicos e disléxicas non diagnosticados. Pode haber en cada aula 2 ou 3 alumnos “vagos” e “despistados” que facilmente poderían ser disléxicos/as non diagnosticados/as e aos que ninguén presta atención porque, ademáis, poden ser respondóns e rebeldes.

  Así podemos resaltar nesta etapa os seguintes rasgos, ademáis do xa sinalado:

·   Escritura descuidada, desordenada, en ocasións incomprensible.

·  Inconsistencias gramaticais, ás veces permanencia das omisións, alteracións e adicións da etapa anterior.

·   Dificultade para planificar e redactar relatos e composicións escritas en xeral.

·   Gran dificultade para a aprendizaxe de linguas estranxeiras.

·   Baixa comprensión lectora.

·   Baixa autoestima.

·   Aversión á lectura e á escritura.

 

   CAUCE A SEGUIR PARA ESTABLECER O DIAGNÓSTICO

   Se o profesor/ora na aula ten indicios de que se pode encontrar ante un posible caso de dislexia tratarao co orientador/ora do centro e este, se o considera necesario e de acordo cos pais, solicitará a intervención do Equipo de Orientación Específico.

Asociación Galega de Dislexia (NIF. G-70 085 741) Rúa Torrente Ballester, 3-2º A 15570 Narón (A Coruña)  Telf. 608 570 211 e-mail: agadix@hotmail.es